Kofein Yuxuya mane olmadan dərin yuxunu azaldır
Qəhvə, insan normal yuxuya getsə və tövsiyə olunan səkkiz saatı yataqda keçirsə belə, yuxu keyfiyyətini poza bilər. Kofein dərin, bərpaedici yuxunun nisbətini azaldır və yuxu keyfiyyətini hiss olunmaz dərəcədə azaldır. Oxuməni.az xəbər verir ki, tədqiqat Nutrients jurnalında dərc edilib.
Vrotslav Tibb Universitetinin alimləri yuxu zamanı beynin elektrik fəaliyyətini izləmək üçün elektroensefaloqrafiyadan (EEG) istifadə ediblər. Professor Kurpasın izah etdiyi kimi, EEG bizə yalnız bir insanın yatıb-yatmadığını deyil, həm də beyninin necə yatdığını - yuxunun dərinliyini və bərpaedici fazalarını görməyə imkan verir.
Kofeinin beyin fəaliyyətini daha ayıq vəziyyətə gətirdiyi və yavaş dalğalı yuxunun miqdarını - beynin və bədənin ən yaxşı şəkildə bərpa olunduğu ən dərin fazanı azaltdığı göstərilib. Yuxu normal görünsə də - insan asanlıqla yuxuya gedir və gecə boyu yatır - istirahətin keyfiyyəti azalır.
Kofeinə qarşı həssaslıq fərdlər arasında çox dəyişir və genetikadan, maddələr mübadiləsindən, yaşdan və stress səviyyələrindən asılıdır. Buna görə də, hətta səhər bir fincan qəhvə belə bəzi insanların gecə sağalmasına təsir göstərə bilər. Müəlliflər kifayət qədər yuxu almaqda çətinlik çəkənlərə yalnız yatmaq vaxtına deyil, həm də gün ərzində kofein istehlakının miqdarına və vaxtına diqqət yetirməyi məsləhət görürlər - bəlkə də əsas səbəb budur, yuxu çatışmazlığı deyil.
Dərin, yavaş dalğalı yuxu yaddaş, toxuma bərpası və immun funksiyası üçün xüsusilə vacibdir, buna görə də onun olmaması, insan kifayət qədər yatsa belə, rifaha təsir göstərə bilər. Kofein bədəndən yavaş-yavaş xaric olur: bəzi insanlarda dozanın yarısı altı saatdan sonra belə qanda qalır. Buna görə də, mütəxəssislər kifayət qədər yata bilməyənlərə günortadan sonra qəhvə içməməyi məsləhət görürlər.
Əziz Mustafa
