İraq Qərbi Qurna İdarəetməsi üçün Chevron ilə ilkin saziş imzaladı

İraq Baş nazirinin mətbuat xidmətinin məlumatına görə, İraqın Basra Oil şirkəti Amerikanın Chevron şirkəti ilə Qərbi Qurna-2 yatağı layihəsinin idarə olunmasının təhvil verilməsi prinsipləri barədə ilkin saziş imzalayıb.

Daha əvvəl Basra Oil və Rusiyanın LUKOIL şirkətləri müqavilənin müvəqqəti olaraq İraq şirkətinə verilməsini və tərəflər arasında bütün maliyyə öhdəliklərinin normallaşdırılmasını nəzərdə tutan razılaşma müqaviləsi imzalayıblar.

Bundan əlavə, Basra Oil, LUKOIL və Chevron arasında müqavilənin müvəqqəti olaraq İraq tərəfinə təhvil verilməsinə imkan verən çərçivə sazişi imzalanıb. Basra Oil danışıqları başa vurduqdan və yeni müqavilənin şərtləri barədə razılığa gəldikdən sonra müqaviləni Amerika şirkətinə təhvil verəcək. Bu saziş Chevron şirkətinə hər iki tərəfin razılaşdırdığı meyarlara əsasən bir il müddətinə eksklüziv danışıqlar hüquqları verir.

Qərbi Qurna-2 yatağı gündə 460.000 barel və ya qlobal neft hasilatının təxminən 0,5%-ni təşkil edir. Layihə Rusiyanın LUKOIL şirkəti tərəfindən 2010-cu ilin yanvar ayında imzalanmış xidmət müqaviləsi çərçivəsində inkişaf etdirilir. İraqın dövlətə məxsus Şimali Neft Şirkəti layihədə 25% paya malikdir. Müqavilə 25 il müddətinə bağlanıb. Yatağın ilkin çıxarıla bilən ehtiyatları təxminən 14 milyard bareldir. Layihədə neft hasilatının gündə 800.000 barelə qədər artması gözlənilirdi. LUKOIL bütün layihəni tam maliyyələşdirir. Tarixi xərclərin ödənilməsi mərhələsini başa vurduqdan sonra şirkət cari xərclər üçün hasil edilən neftin payı şəklində tam kompensasiya almağa başladı. LUKOIL həmçinin layihə iştirakçılarına ödənilməli olan hər barel neft üçün 1,15 dollar məbləğində 75% royalti ödənişi alır və gəlir vergisi ödəyir.

2025-ci ilin oktyabr ayında Britaniya və Amerika sanksiyalarının tətbiqindən sonra LUKOIL Qərbi Qurna-2 müqaviləsi üzrə fors-major vəziyyət elan etdi. Sanksiyalar şirkəti beynəlxalq aktivlərinin satışını elan etməyə məcbur etdi.

Əziz Mustafa