Epstein-Barr virusunu tamamilə bloklayan antikor yaradılıb
Fred Hutch Xərçəng Mərkəzinin alimləri dünya miqyasında insanların təxminən 95%-ni yoluxduran Epstein-Barr virusuna qarşı terapiya hazırlamaq istiqamətində bir addım atıblar. Bu virus bir sıra xərçəng və neyrodegenerativ xəstəliklərin inkişafı ilə əlaqələndirilir. Tədqiqat Cell Reports Medicine (CRM) jurnalında dərc edilib.
Tədqiqatçılar insan antikorları istehsal edə bilən genetik modifikasiya olunmuş siçanlardan istifadə ediblər və virusun immun hüceyrələrinə yapışmasını və nüfuz etməsini maneə törədən yeni monoklonal antikorlar yaradıblar. Bu antikorlardan biri "insan" immun sisteminə malik siçanlarda infeksiyanın tamamilə qarşısını alıb.
Bu cür terapiyaların hazırlanmasında əsas çətinlik dərmanın özünə qarşı immun reaksiyasına səbəb olmayacaq antikorların tapılmasıdır. Bunu etmək üçün komanda iki virus zülalına - gp350 və gp42-yə diqqət yetirib. Birincisi virusun hüceyrələrə yapışmasından məsuldur, ikincisi isə onlarla birləşərək nüfuz edir.
Nəticədə, alimlər gp350-ni hədəf alan iki və gp42-ni hədəf alan səkkiz antikor müəyyən etdilər. Əlavə təhlillər onlara virusun həssas bölgələrini müəyyən etməyə imkan verdi ki, bu da peyvəndin hazırlanması üçün faydalı ola bilər. Son təcrübələrdə gp42 antikoru infeksiyanı tamamilə blokladı, gp350 antikoru isə yalnız qismən qoruma təmin etdi.
Bu iş orqan və ya sümük iliyi nəqli almış xəstələr üçün xüsusilə vacib ola bilər. İmmunosupressiv terapiya virusun reaktivləşmə riskini artırır ki, bu da transplantasiya sonrası limfoproliferativ xəstəliklərin - limfomanın ağır formalarının inkişafına səbəb ola bilər.
Əziz Mustafa
